Segregacja odpadów medycznych – ważne zasady i rozporządzenie
Zarządzanie odpadami medycznymi to nie tylko kwestia utrzymania porządku, ale również kluczowy aspekt ochrony zdrowia publicznego i środowiska naturalnego. Wprowadzanie przez ustawodawcę przepisów dotyczących zasad segregacji odpadów medycznych i ich aktualizacja mają na celu minimalizację ryzyka związanego z niebezpiecznymi skutkami złego gospodarowania odpadami medycznymi – szczególnie zakaźnymi. W tym artykule omówimy szczegółowo regulacje prawne dotyczące tego procesu, podkreślając ich znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa zarówno pacjentom, klientom, jak i pracownikom placówek generujących tego typu odpady.
Segregacja odpadów medycznych – rozporządzenie
Szczegółowe wytyczne dotyczące zarządzania odpadami medycznymi zawarte są w Ustawie z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach (Dz.U. z 2021 roku poz. 779, 784, 1648 i 2151). Niemniej bardzo ważnym dokumentem w tej sprawie jest również Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 października 2017 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi.
Rozporządzenie dotyczy odpadów medycznych:
1) zakaźnych o kodach 180102, 180103, 180180 i 180182;
2) niebezpiecznych, innych niż zakaźne, o kodach 180106, 180108 i 180110;
3) innych niż niebezpieczne o kodach 180101, 180104, 180107, 180109 i 180181.
Każda firma generująca odpady medyczne powinna zapoznać się z treścią tego dokumentu. Niemniej, wskazujemy 10 najważniejszych wytycznych rozporządzenia:
- Odpady medyczne powinny być gromadzone w sposób selektywny, w zależności od ich właściwości. Wyróżnia się trzy kategorie odpadów medycznych: zakaźne, niebezpieczne, inne niż niebezpieczne.
- Odpady medyczne powinny być gromadzone w taki sposób, aby nie stanowiły zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi oraz środowiska w odpowiednio przystosowanym do tego celu pomieszczeniu albo stacjonarnym lub przenośnym urządzeniu chłodniczym, przeznaczonym wyłącznie do magazynowania odpadów medycznych.
- Pojemniki i worki z odpadami medycznymi powinny być umieszczone w miejscach dostępnych wyłącznie dla upoważnionych osób.
- Wstępne magazynowanie odpadów medycznych o kodach 180103, 180106, 180108, 180110 i 180182 odbywa się tylko w temperaturze do 18ºC, z tym że od 10ºC do 18ºC może odbywać się tak długo, jak pozwalają na to ich właściwości, jednak nie dłużej niż 72 godziny, natomiast w temperaturze do 10ºC – nie dłużej niż 30 dni.
- Transport wewnętrzny odpadów medycznych z miejsca ich powstawania do miejsca wstępnego magazynowania odbywa się środkami transportu przeznaczonymi wyłącznie do tego celu.
- Odpady medyczne powinny być zbierane i transportowane w sposób bezpieczny. Transport odpadów medycznych powinien być wykonywany przez firmy posiadające odpowiednie zezwolenia.
- Odpady medyczne powinny być unieszkodliwiane lub poddawane odzyskowi w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami.
- Unieszkodliwianie odpadów medycznych powinno odbywać się w sposób nieszkodliwy dla zdrowia i życia ludzi oraz środowiska.
- Osoby zajmujące się gromadzeniem, wstępnym magazynowaniem, transportem i unieszkodliwianiem lub odzyskiem odpadów medycznych powinny być przeszkolone w zakresie postępowania z tymi odpadami.
- W przypadku uszkodzenia pojemnika lub worka na odpady medyczne umieszcza się go w całości w innym większym nieuszkodzonym pojemniku lub worku spełniającym te same wymagania.
Segregacja odpadów medycznych – kolory worków
Kluczową kwestią w segregacji odpadów medycznych jest właściwe obchodzenie się z workami i pojemnikami. Należy zwrócić uwagę nie tylko na ich kolor, ale również właściwe oznaczanie i zapełnianie.
Według rozporządzenia ministra zdrowia odpady medyczne zakaźne należy składować w workach i pojemnikach czerwonych. Powinny mieć one możliwość szczelnego zamknięcia, a ponadto być wytrzymałe i odporne na działanie wilgoci oraz środków chemicznych.
Odpady medyczne niebezpieczne, inne niż zakaźne należy umieszczać w pojemnikach lub workach koloru żółtego. Na pozostałe rodzaje odpadów medycznych należy przeznaczyć worki i pojemniki w innych kolorach niż czerwonym i żółtym.
Odpady medyczne o ostrych końcach i krawędziach zbiera się w miejscu ich powstawania do pojemników jednorazowego użycia. Muszą być one sztywne, odporne na działanie wilgoci i mechanicznie odporne na przekłucia lub przecięcia.
Zwracamy również uwagę na to, że pojemniki i worki na odpady medyczne zapełnia się co najwyżej do 2/3 ich objętości w sposób umożliwiający ich bezpieczne zamknięcie.
Gospodarowanie odpadami medycznymi stanowi nieodłączny element bezpiecznej i odpowiedzialnej opieki zdrowotnej i nie tylko. Firmy generujące odpady medyczne muszą być na bieżąco z aktualnymi przepisami w tym temacie. Dzięki temu będą w stanie przestrzegać przepisów i unikną kar za uchybienia w przypadku kontroli.
